Πρώτα βήματα επικοινωνίας στην quechua

File0066

(Φωτο: Ηλίας Ταμπουράκης, Titicaca, Bolivia)

Φτιάξτε μικρούς διαλόγους με το παρακάτω λεξιλόγιο:

Arí = ναι
mana = όχι
panpachayuway = με συγχωρείτε
allinmi, ama llakikuychu = εντάξει, μην ανησυχείτε
allichu = παρακαλώ (για να ζητήσουμε/ ρωτήσουμε κάτι)
(yu)sulpayki, yusulpaykisunki, yuspagarasunki, añaychayki, urpi sonqo, anchata agradisiyki = ευχαριστώ
imamanta, mana imamantapas = παρακαλώ (απάντηση στο ευχαριστώ)
allin p’unchay, allin p´unchaw = καλημέρα
allin tuta = καλησπέρα, καληνύχτα
napaykullayki = χαίρετε
rimaykullayki = γειά σου (=να σου πω κάτι!)
hoq kutinkama, tupananchiskama = εις το επανειδείν
mama, mamay, mamallay, mamitay = κυρία
tayta, taytay, taytallay, papay, wiraqocha = κύριος
sipas, sipascha, p’asña, p’asñacha = δεσποινίς, κοπέλα
maqt’a, maqt’acha, qhari = νεαρός, παλικάρι, άντρας
warmi = γυναίκα
warmacha = κορίτσι
wayna νεαρός, -ή

Η λέξη urpi sonqo σημαίνει: “καρδιά περιστεριού” και αποτελεί έναν πολύ συναισθηματικό τρόπο για να πούμε “ευχαριστώ”. Λέγεται και urpicha sonqocha, δηλαδή: καρδούλα μικρού περιστεριού. Γενικά, στους πολιτισμούς των Άνδεων, η ευγένεια είναι απαραίτητο στοιχείο, προκειμένου το άτομο να μην περιθωριοποιηθεί από το κοινωνικό του σύνολο.

Η λέξη agradisiyki, είναι ισπανική επιρροή, από το ρήμα agradecer και την ινδιάνικη κατάληξη -yki, που σημαίνει: “εγώ σε εσένα”.

Αριθμητικά:

0 ch’usaq
1 hoq
2 iskay
3 kinsa
4 tawa
5 pisqa
6 suqta
7 qanchis
8 pusaq
9 isqun
10 chunka
11 chunka hoqniyoq
20 iskay chunka
21 iskay chunka hoqniyoq
30 kinsa chunka
100 pachak
1000 waranqa
1.000.000 hunu

Για περισσότερη συζήτηση γύρω από τις γλώσσες & τους πολιτισμούς τους, επικοινωνήστε μαζί μας: Ηλίας Ταμπουράκης & Maricela Jiménez, ιδιαίτερα μαθήματα στον χώρο σαςκιν. 6951614346 & 6939777085

Advertisements