Ταχυδρόμος του Πολιτισμού ! 3 γλώσσες, 3 γραφές, 3 νοοτροπίες

αρχείο λήψης (1)

http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/38/Chart_of_world_writing_systems.svg

Όταν μία γλώσσα χάνεται, δεν λησμονούνται μόνο οι λέξεις της, αλλά και ολόκληρη η κοσμοθεωρία ενός πολιτισμού. Την δεκαετία του 1990 διακόσιες γλώσσες από τις 6.000 υπάρχουσες είχαν ήδη εξαφανιστεί μέσα σε τρεις γενιές, ενώ άλλες 2.500 βρισκόταν σε κάποιο από τα 5 στάδια κινδύνου. Κάθε χρόνο εξαφανίζονται 10 γλώσσες, και μαζί τους εναλλακτικοί τρόποι σκέψης… Ένα σύστημα γραφής, προκειμένου να επιβιώσει στο πέρασμα των αιώνων, πρέπει να είναι ανεξάρτητο και ικανό να εκφράζει πολλές γλώσσες, με διάφορους τρόπους, όπως π.χ. με μικρές παραλλαγές στα σύμβολά του, πράγμα που έγινε στην κυριλλική γραφή, προκειμένου να καταγραφεί η γλώσσα των Νιβχ της Σιβηρίας:

56

http://www.paratype.com/help/language/language1.asp?langCode=56

Σήμερα, θα γνωρίσουμε τρεις τέτοιες γραφές, τρεις γλώσσες και τρεις νοοτροπίες, αφού είναι γνωστό ότι μία γλώσσα είναι ένας τρόπος σκέψης, ή και το αντίθετο: μιλάμε όπως σκεφτόμαστε / σκεφτόμαστε όπως μιλάμε.

Torii_by_Melwasul

http://melwasul.deviantart.com/art/Torii-161025578

Στην ιαπωνική γλώσσα υπάρχουν 3 συστήματα γραφής: Το ένα αποτελείται από τα 2.136 kanji [Δείτε εδώ τα 100 πρώτα], δηλαδή τα κινεζικής προέλευσης ιδεογράμματα, τα οποία έχουν 7 σύμβολα-ρίζες στις γύρω περιοχές τους. 

Radicals

http://nihonshock.com/2012/02/kanji-radicals-and-components/

Το δεύτερο έχει τα 71 hiragana -τα συλλαβικά στοιχεία, τα οποία προσθέτουμε ως καταλήξεις στα ιδεογράμματα για να λειτουργούν ως ρήματα κλπ. [Δείτε εδώ.] Το τρίτο σύστημα είναι τα αντίστοιχα 71 katakana, οι συλλαβές που χρησιμοποιούνται στις ξένες λέξεις. [Δείτε εδώ.] Και οι δύο αυτές ομάδες έχουν διακριτικά σημεία, τα οποία αλλάζουν το φθόγγο:

06_kahiragana-ga

http://www.dartmouth.edu/~introjpn/text/hiragana.html

http://mojimaster.com/wp-content/uploads/2013/04/hiragana-ga.gif

Τα ιδεογράμματα λειτουργούν με 2 τρόπους: είτε συμβολίζουν την εικόνα ενός αντικειμένου ή περισσότερων (π.χ.: ήλιος = nichi, hi)

αρχείο λήψης

https://www.flickr.com/photos/102895934@N05/10923005203/

είτε σχηματίζουν rebus, κρατώντας τον ήχο, αλλά χωρίς να διατηρούν την έννοιά τους, αντικαθιστώντας έτσι ομόηχες λέξεις. Έτσι, σε συνδυασμό με άλλα ιδεογράμματα, σχηματίζουν νέες λέξεις (π.χ.: Ιαπωνία = Ni-hon): “Ρίζα (Γη) του (Ανατέλλοντος) Ηλίου”.

Nihon

http://le-journal-de-neko.over-blog.com/article-nihon-102617537.html

Τα 71+71 ιαπωνικά συλλαβογράμματα έχουν 2 τρόπους προφοράς: έναν που μιμείται την αρχαία κινέζικη λέξη (on-yomi), από την οποία προέρχονται, κι έναν για την ντόπια γλώσσα (kun-yomi), που μιλούσαν οι κάτοικοι των ιαπωνικών νησιών, πριν την άφιξη των Κινέζων, τον 5 αι. μ.Χ. Για την on-yomi χρησιμοποιείται η katakana. Ο συνδυασμός αυτών των 2 συστημάτων (μαζί με τα ιδεογράμματα) αποτελεί τη σύγχρονη ιαπωνική γλώσσα. (Αυτό σημαίνει η ακόλουθη λέξη, που προφέρεται: Nihon-go):

fig3-3

http://docs.oracle.com/cd/E19455-01/806-5582/6jej6u9sv/index.html

Παράξενη είναι και η γραμματική της Ιαπωνικής: Για παράδειγμα, το ρήμα συνήθως συντάσσεται στο τέλος της πρότασης -κύριας ή δευτερεύουσας- (όπως και στα τούρκικα, και σε άλλες γλώσσες με ρίζες στο Αλτάι, που θα δούμε σε αυτό το άρθρο).

Για κάθε ιαπωνική λέξη υπάρχουν διάφοροι τρόποι εκφοράς: εγώ (επίσημο, ανάλογα με την κοινωνική θέση) = watak(u)shi, εγώ (κοινό) = watashi, εγώ (γυναικείο) = atashi, εγώ (αντρικό, φιλικό) = boku, ενώ στην πρόταση δηλώνονται και τα συντακτικά στοιχεία:

εγώ – υποκείμενο – ηλίου – ρίζας -άνθρωπος – είμαι. (= Εγώ είμαι Γιαπωνέζος) [δηλ.: “Είμαι από τη Χώρα του Ανατέλλοντος Ηλίου= Watak(u)shi – wa – ni – hon – jin – des(u).

Κι ενώ τα ρήματα δεν κλίνονται: “iku” σημαίνει “πηγαίνω” σε όλα τα πρόσωπα του ενεστώτα & σε φιλικό ύφος, μπορούν να σχηματίσουν “ρηματικές εκφράσεις”, όπως π.χ.: “ikanakerebanarimasenkara” = “επειδή πρέπει να πάω” (που κατά λέξη σημαίνει: “επειδή η περίπτωση του να μην πάω δεν γίνεται”) !!!!!!!!! Αυτό δείχνει την υπευθυνότητα και την ακρίβεια των λόγων και των πράξεων των Γιαπωνέζων. Και η γλώσσα τους ονομάζεται συγκολλητική.

Japan-2

http://freedesignfile.com/upload/2012/10/Japan-2.jpg

Η Αμερικανίδα ανθρωπολόγος Ruth Benedict -η οποία μελέτησε την ιαπωνική κοινωνία μετά την ήττα της Χιροσίμα- την χαρακτήρισε ως “νοοτροπία της ντροπαλότητας”, σε αντίθεση με τη δυτική νοοτροπία (της Αμερικής), η οποία είναι “ενοχική”. Για έναν Ευρωπαίο ή Αμερικανό, είναι πολύ σημαντικό να λάβει στη ζωή του τιμητικές διακρίσεις, ενώ ένας Γιαπωνέζος (τουλάχιστον της εποχής των Σαμουράι) εξισώνει τη δημόσια προσβολή με το θάνατο…

1600x919_5260_Southern_gate_2d_fantasy_environment_city_arab_percian_gate_architecture_picture_image_digital_art

http://digital-art-gallery.com/picture/big/5260

Δεν είναι εύκολο να καθοριστεί το αν μία γλώσσα είναι ζωντανή και σε τι ποσοστό. Αυτό ποικίλει όχι μόνο ανάμεσα σε μία γλώσσα και σε μία άλλη, αλλά  και ανάμεσα στους ανθρώπους που μιλούν διαφορετικά ιδιώματα μίας κοινής μεταξύ τους γλώσσας. Σημαντικός είναι ο ρόλος της περιοχής, της ηλικίας των ομιλητών, του μορφωτικού τους επιπέδου, του φύλλου τους, αλλά και των πολιτισμικών “ταμπού” της γλώσσας. Η αραβική χωρίζεται στην κορανική (πλησιέστερη στη σαουδαραβική) και στις επί μέρους των αραβόφωνων χωρών της Ασίας & της Αφρικής: αιγυπτιακή, συριακή, μαροκινή, σομαλική, κλπ… Μεταξύ γραπτού και προφορικού λόγου υπάρχει μεγάλο χάσμα, γεγονός που δείχνει τις κοινωνικές/μορφωτικές διαφορές αυτών των λαών. Στην αραβική γραφή -που χρησιμοποιείται με μικρές παραλλαγές και για άλλες γλώσσες, όπως η περσική- δεν υπάρχουν κεφαλαία, αλλά 4 είδη γραμμάτων: τα αρχικά, τα μεσαία, τα τελικά και τα μεμονωμένα. Αυτά χωρίζονται σε 2 συστήματα: τα ηλιακά “As-shamsiyah” και τα σεληνιακά “Al-qamariyah”, ανάλογα εάν αυτά απορροφούν ή όχι το οριστικό άρθρο: al [Δείτε εδώ.] Τα αραβικά γράμματα ενώνονται, άλλα με τα προηγούμενά τους, κι άλλα με τα προηγούμενα και με τα επόμενα μέσα στη λέξη: arabic-header

http://miftahularabia.files.wordpress.com/2010/03/arabic-header.jpg

Οι Άραβες, όμως, δεν γράφουν όλα τα φωνήεντα. Χρησιμοποιούν κυρίως τα σύμφωνα και στις βραχείες συλλαβές βάζουν τόνους οι οποίοι συμβολίζουν το αντίστοιχο φωνήεν. Αυτό το σύστημα διακριτικών στοιχείων, όμως, τείνει να καταργηθεί στις σύγχρονες εκδόσεις. Η ακόλουθη λέξη αποτελεί την πλήρη (παλαιότερη) μορφή της προηγούμενης, και σημαίνει: αραβική γλώσσα, ενώ προφέρεται: “Al-luga-l-arabiyyah”.

www-St-Takla-org--Word-Arabic-Language-01-Thuluth-Font

http://www.quazoo.com/q/Arabic_language

Περίεργη είναι και η γραμματική της αραβικής: Για παράδειγμα, το ρήμα κλίνεται αλλιώς όταν αναφέρεται σε άνδρα και αλλιώς σε γυναίκα (όπως και στα εβραϊκά, και σε άλλες γλώσσες με χαμιτο-σημιτικές ρίζες), πράγμα που φανερώνει -δυστυχώς- τη θέση της γυναίκας στις ισλαμικές κοινωνίες, ενώ απαρέμφατο θεωρείται το… 3 πρόσωπο ενικού του αορίστου οριστικής στο αρσενικό γένος:

δáhaba = πήγε (αρσενικό), δáhabat = πήγε (θηλυκό)

calligraphy_3____by_abdalsalam

http://gambar24.blogspot.gr/2010/09/kaligrafi.html

Η ιδιότητα του “Άραβα” δεν είναι εθνική, αλλά πολιτισμική. Σε αυτές τις κοινωνίες, η τιμή του ατόμου, της οικογένειας και της φυλής προστατεύονται με αντάλλαγμα την ίδια τη ζωή. Η απάντηση “Δεν γνωρίζω” δεν είναι ανεκτή, ενώ η (καλοπροαίρετη) κριτική θεωρείται προσβολή. Ο ατομικισμός, η θρησκευτική πίστη, η ευχή στη θέση της πραγματικότητας, το ισότιμο δίκαιο ανάμεσα σε ομόγλωσσους/ομόθρησκους και η οικογένεια είναι οι 5 αρχές αυτής της πολιτισμικής νοοτροπίας.

3531612-2-machu-pichu-the-remains-of-the-inca-civilization

http://postville8.pbworks.com/w/page/17917403/Inca%27s%20Mario

Οι σύγχρονοι απόγονοι των αρχαίων Ίνκας (13ος-16ος αι. μ.Χ.) λέγονται Κέτσουα (Quechua), ξεπερνούν τα 8.000.000 και ζουν σήμερα σε 6 χώρες των Άνδεων (Περού, Βολιβία, Ισημερινός, Β. Αργεντινή, Β. Χιλή & Ν. Κολομβία), στη Νότια Αμερική, όπου μιλούν ακόμη τη γλώσσα ρουνασίμι (runasimi).

inca_art12

http://www.about-peru-history.com/inca-art.html

Μέχρι και τον 16 αι., οι Ίνκας δεν είχαν γραφή, αλλά ένα σύστημα καταγραφής της προφορικής παράδοσής τους σε qipu -σχοινιά διαφόρων χρωμάτων από μαλλί προβατοκαμήλου llama των Άνδεων, όπου έδεναν κόμπους διαφορετικού είδους και μεγέθους, τους οποίους ψηλάφιζαν τυφλοί qipukamayoqkuna κι απάγγελλαν ποίηση:

«Qanmá kashanki llaki t’ika hina;

   mana qhikiy sapiykikipis ratayta atinkichu.»

                        «Θλιμμένη είσαι τώρα, σαν λουλούδι μαραμένο,

                     που ούτε στις ίδιες σου τις ρίζες πια δεν μπορείς να στηριχτείς.»

Μετά την ισπανική κατάκτηση, η γλώσσα αυτή απέκτησε λατινική γραφή:

image18

http://sobrehistoria.com/wp-content/uploads/2010/10/image18.png

Η κέτσουα-ρουνασίμι είναι ασιατικής προέλευσης (αλταϊκή) και η γραμματική της είναι “εξωτική” για έναν Ευρωπαίο, αφού συγγενεύει με την… Ιαπωνική !!! Ο απλός Ενεστώτας και ο Ενεστώτας διαρκείας έχουν έναν κοινό αρνητικό τύπο, ο οποίος σχηματίζεται από τη λέξη manan και από την κατάληξη -chu. Οι ιθαγενείς των Άνδεων πιστεύουν οτι η μη ύπαρξη πράξης δεν αποτελεί πραγματικότητα, επομένως δεν δηλώνεται σε παροντικό χρόνο διαρκείας.

Είναι εντυπωσιακό να δούμε τη δημιουργία των ρηματικών τύπων:

    tapu = ρίζα της έννοιας «ρωτώ»     tapuy = απαρέμφατο του ρήματος ρωτώ     tapuni = πρώτο πρόσωπο ενεστώτα οριστικής (εγώ ρωτώ)     tapuykuni = εγώ ρωτώ συνειδητά και λαμβάνοντας την τιμή      tapu(y)kushani = εγώ λαμβάνω ΤΩΡΑ την τιμή να ρωτήσω συνειδητά (ενεστώτας διαρκείας)     tapu(y)kuspa kani = εγώ βρίσκομαι ΤΩΡΑ στην τιμητική θέση να σε ρωτήσω συνειδητά     tapuyuni = εγώ ρωτώ με τελετουργικό τρόπο     tapuyku = εγώ σε ρωτώ      tapuyukusayki = εγώ λαμβάνω την τελετουργική τιμή να σε ρωτήσω     tapuyuykimanchu = μπορώ εγώ να σε ρωτήσω μία φορά; (Οι δύο τελευταίοι τύποι χρησιμοποιούνται στην καθημερινή ευγενική γλώσσα.)     Επίσης, είναι ενδιαφέρουσα η σύνταξη της κλασικής γλώσσας των Ίνκας, η οποία, όπως και η ιαπωνική, συντάσσει το ρήμα στο τέλος.  Δημιουργούν, δηλαδή, ένα φαινόμενο ανάλογο της γερμανικής Endstellung:     -Noqa wayñuta Qosqopi páywan takishani.     -Εγώ «γουάϋνιου» το, Κούσκο στο, εκείνη με, χορεύω είμαι.     -Δηλαδή:  Εγώ τώρα χορεύω «γουάϋνιου» με εκείνη στο Κούσκο. Σήμερα πλέον, η νέα υβριδική quechua ακολουθεί την ισπανική σύνταξη:  υποκείμενο – ρήμα – αντικείμενο.  Δείτε τον ακόλουθο σύνδεσμο:    http://runasimiquechua.weebly.com/ Inca design.15

http://killatraveladventure.blogspot.gr/p/choquequirao-trek-5d4n.html

Οι μιγάδες “mestizos” -που θεωρούνται δυτικοποιημένοι Λατινοαμερικάνοι- έχουν ως ιδεώδες να ελέγχουν τη ζωή τους. Οι ινδιάνοι τείνουν να αποδέχονται υπομονετικά τα γεγονότα. Οι μιγάδες κυριαρχούν στα πράγματα της ζωής. Οι ιθαγενείς προσαρμόζονται στην κοινοτική ζωή. Οι “μεστίσος” είναι επιθετικά ατομικιστές. Οι ινδιάνοι καταπνίγουν το εγώ τους. Οι μιγάδες μεθούν με τη φαλλοκρατία τους. Οι φαλλοκράτες όμως, έχουν καταλάβει ότι οι γυναίκες διαθέτουν υψηλή νοημοσύνη και ικανότητα, και γι’ αυτόν το λόγο οι άνδρες “machistas” χρησιμοποιούν τη φαλλοκρατία τους ως σωσίβιο για τη λύτρωσή τους…

Για περισσότερη συζήτηση πάνω σ’ αυτά τα θέματα, επικοινωνήστε με τον καθηγητή γλωσσών & μεταφραστή:    Ηλία Ταμπουράκη, κιν. 6951614346

Nippon-gohllll _0005

Advertisements

13 responses to “Ταχυδρόμος του Πολιτισμού ! 3 γλώσσες, 3 γραφές, 3 νοοτροπίες

  1. Pingback: Ταχυδρόμος του Πολιτισμού: Διεθνής Ημέρα Μητρικής Γλώσσας. | Ιδιαίτερα μαθήματα ξένων γλωσσών

  2. Pingback: Συγκριτική Μυθολογία: Ένα παραμύθι παγκόσμιο, αλλά όχι παγκοσμιοποιημένο. | Ιδιαίτερα μαθήματα ξένων γλωσσών

  3. Pingback: Μεθοδολογία & Ιδιαιτερότητες! Τρόποι διδασκαλίας γλωσσών. | Ιδιαίτερα μαθήματα ξένων γλωσσών

  4. Pingback: Unesco: Οι 31 χώρες που υπάρχει λόγος να επισκεφτούμε! | Ιδιαίτερα μαθήματα ξένων γλωσσών

  5. Pingback: Ξέρατε ότι… ? Στο Μακάου… | Ιδιαίτερα μαθήματα ξένων γλωσσών

  6. Pingback: Unesco-gr: Ταξίδι στις γλώσσες των πολιτισμών… | Ιδιαίτερα μαθήματα ξένων γλωσσών

  7. Pingback: Ταχυδρόμος του Πολιτισμού ! Ταξίδι στις γλώσσες των πολιτισμών… | Ιδιαίτερα μαθήματα ξένων γλωσσών

  8. Pingback: Συνέντευξη του καθηγητή / μεταφραστή Ηλία Ταμπουράκη στην UNESCO | Ιδιαίτερα μαθήματα ξένων γλωσσών

  9. Pingback: Γοητεία της Ανατολίτικης Παλαιογραφίας | Ιδιαίτερα μαθήματα ξένων γλωσσών

  10. Pingback: Μεθοδολογία ! Μαθαίνω γλώσσα: Αλήθειες & Μύθοι… | Ιδιαίτερα μαθήματα ξένων γλωσσών

  11. Pingback: Ταχυδρόμος του Πολιτισμού: Η πρωιμότερη ελληνική γραφή | Ιδιαίτερα μαθήματα ξένων γλωσσών

  12. Pingback: Σύντομη μελέτη της Αραβικής Γραμματικής (χειρόγραφο) του Ηλία Ταμπουράκη | Ιδιαίτερα μαθήματα ξένων γλωσσών

  13. Pingback: Απορίες στη γλώσσα ? Αντιστοιχία ρηματικών τύπων σε 5 γλώσσες. | Ιδιαίτερα μαθήματα ξένων γλωσσών

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s